WIRTUALNY WERNISAŻ W MUZEUM NARODOWYM W SZCZECINIE: 1970. Zło/Przypadek (MNS-CDP).

Wystawa plenerowa „1970. Zło/Przypadek”

Od 17 grudnia 2020 roku na szczecińskim placu Solidarności, będzie można oglądać wystawę plenerową „1970. Zło/Przypadek”, poświęconą grudniowej rewolcie Wybrzeża.

Wirtualny wernisaż (bez udziału publiczności, wyłącznie transmisja on-line w mediach społecznościowych Muzeum) odbędzie się 17 grudnia o godzinie 13.00.

Wystawę będzie dostępna do połowy lutego 2021 roku. Organizatorami wydarzenia są Muzeum Narodowe w Szczecinie – Centrum Dialogu Przełomy we współpracy z Urzędem Marszałkowskim Województwa Zachodniopomorskiego.

Rewolta na Wybrzeżu wybuchła zaraz po ogłoszeniu przez rząd znaczących podwyżek cen żywności i innych produktów pierwszej potrzeby – stało się to 12 grudnia 1970 roku – niedługo przed świętami Bożego Narodzenia.

Władze zdawały sobie sprawę, że podwyżki mogą wywołać protest społeczny i już od 9 grudnia „siły porządkowe” zostały postawione w stan gotowości.

Protest rozpoczął się 14 grudnia w Gdańsku, na ulice miasta wyszły wielotysięczne manifestacje, podpalono m.in. budynek Komitetu Wojewódzkiego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej, doszło do starć manifestujących z wojskiem i milicją, były ofiary śmiertelne.

Podobna sytuacja miała miejsce w Gdyni. Największy dramat rozegrał się właśnie tam, w „czarny czwartek”, gdy wojsko otworzyło ogień do stoczniowców idących do pracy na wezwanie wicepremiera Stanisława Kociołka.

„Czarny czwartek” miał miejsce również w Szczecinie – po starciach demonstrantów z milicją i podpaleniu gmachu KW PZPR doszło do tragedii przed Komendą Wojewódzką Milicji Obywatelskiej (dzisiejszy plac Solidarności).

Od kul wojska i milicji zginęło w tamtym rejonie dwanaście osób. Ofiary były też następnego dnia, do szczecińskich szpitali trafiły setki rannych.

W Grudniu 1970 r. śmierć na Wybrzeżu poniosło 45 osób, a 1165 zostało rannych. Przeciw demonstrantom wysłano 27 tysięcy żołnierzy, 550 czołgów, 750 transporterów opancerzonych, 2100 samochodów, 108 samolotów i śmigłowców, 40 jednostek Marynarki Wojennej.

Finał szczecińskiego Grudnia 70 miał miejsce w styczniu 1971 r. kiedy strajkujący ponownie stoczniowcy „Warskiego” utworzyli Ogólnomiejski Komitet Strajkowy, spisali postulaty oraz doprowadzili do przyjazdu do Szczecina najwyższych władz partyjnych i państwowych.

Obietnice złożone wtedy przez władze w zdecydowanej większości zostały bez pokrycia.

Przełom Grudzień 1970/Styczeń 1971 zaważył na przyszłości PRL: pozbawił złudzeń tych, którzy jeszcze wierzyli sprawiedliwość systemu, spowodował, że wiele spośród osób przypadkiem zepchniętych w epicentrum wydarzeń zaangażowało się potem w działalność opozycji demokratycznej i proces odzyskiwania przez Polskę niepodległości.

Wystawa plenerowa: 1970. Zło/Przypadek

17.12.2020 – 15.02.2021
Muzeum Narodowe w Szczecinie – Centrum Dialogu Przełomy pl. Solidarności 1

• Kurator wystawy: Agnieszka Kuchcińska-Kurcz
• Teksty, wybór zdjęć i dokumentów: Agnieszka Kuchcińska-Kurcz
• Konsultacja historyczna/recenzja: prof. Jerzy Eisler
• Współpraca kuratorska: Paula Sendra
• Projekt graficzny: Agnieszka Grądek
• Korekta: Wiktoria Klera-Olszak, Bartosz Zasieczny

Organizatorzy: Muzeum Narodowe w Szczecinie – Centrum Dialogu Przełomy, Urząd Marszałkowski
Województwa Zachodniopomorskiego

Daniel Źródlewski rzecznik prasowy

Muzeum Narodowe w Szczecinie